Sprawdź zawód
Lekcje kursu

MOCS Analyst — Cash Services

Prognozuj saldo funduszu, uzgadniaj przepływy z bankiem depozytariuszem i zgłaszaj niedobory przed terminem rozrachunku.

Kompendium zawodu — pojęcia i zwroty

Pojęcia w pracy

Custodian
Depozytariusz lub bank obsługujący aktywa i rachunki według ustalonego zakresu.
Cash projection
Prognoza stanu gotówki oparta na saldzie i przepływach o różnych statusach.
Cut-off
Godzina graniczna dla danej czynności, rachunku lub rynku, z określoną strefą czasową.

Zwroty w typowych sytuacjach

„The incoming credit is still pending.”
Informujesz, że wpływ wciąż oczekuje na potwierdzenie.
„Please confirm the value date and the settlement status.”
Prosisz o datę waluty i status rozrachunku przed zmianą prognozy.
Zespół omawia wyniki przy wspólnym stole
Zdjęcie Vitaly Gariev / Unsplash

Podstawy · Lekcja 1 z 9

Kto odpowiada za gotówkę funduszu

Middle Office Client Services wspiera zespoły inwestycyjne informacją o stanie gotówki i wyjątkach operacyjnych. W wariancie Cash Services porównujesz saldo z banku depozytariusza z wewnętrznym rejestrem, analizujesz oczekiwane przepływy i przekazujesz ryzyko osobie uprawnionej do decyzji. Na początku ustal, kto przygotowuje dane, kto sprawdza raport i kto podejmuje decyzję o finansowaniu.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwWyciąg i rejestr
  2. Co zrobić dalejPrognoza i wyjątki
  3. Jak zakończyćDecyzja uprawnionej osoby

Przykład z pracy

Zespół rozrachunku potwierdza termin zakupu obligacji, a bank potwierdza ruch gotówki. Analityk łączy informacje dla osoby zarządzającej portfelem i zaznacza pozycje otwarte.

Ćwiczenie praktyczne

Rozpisz odpowiedzialność dla czterech uczestników: analityka, osoby zarządzającej portfelem, zespołu rozrachunku i banku depozytariusza.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Kto w ćwiczeniu potwierdza, że środki zaksięgowano na rachunku?

  • Autor prognozy na podstawie własnego arkusza
  • Bank obsługujący rachunek lub jego raport
  • Zarządzający na podstawie planowanego zakupu
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Bank obsługujący rachunek lub jego raport. Plan rozrachunku i prognoza opisują oczekiwania. Zaksięgowanie potwierdzasz we właściwym źródle bankowym.

Podstawy · Lekcja 2 z 9

Prognoza salda przed terminem granicznym

Prognozę budujesz dla konkretnego funduszu, rachunku i waluty. Do uzgodnionego salda otwarcia dodaj potwierdzone przepływy, których jeszcze w nim nie ma.

W scenariuszu ostrożnym uwzględnij możliwe obciążenia do terminu granicznego, a niepewnych wpływów do tego terminu nie traktuj jako dostępnych środków. Zapisz godzinę w podanej strefie i wskaż, kiedy sprawdzisz dane ponownie.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwSaldo otwarcia
  2. Co zrobić dalejPrzepływy według statusu
  3. Jak zakończyćSaldo do terminu

Przykład z pracy

Na koncie jest 128 000 USD. Potwierdzony wpływ 25 000 USD i wypływ 146 000 USD dają 7 000 USD. Możliwy wypływ 18 000 USD przed terminem obniża saldo do −11 000 USD. Jeżeli spodziewany wpływ 30 000 USD zdąży, wariant z oboma dodatkowymi przepływami daje 19 000 USD.

Ćwiczenie praktyczne

Otwórz symulację pod lekcją. Policz oba warianty i przygotuj jednozdaniową informację dla osoby odpowiedzialnej za płynność.

Symulacja salda przed 15:00

Jest 14:10 czasu warszawskiego. Na podstawie prognozy rachunku USD zdecyduj, czy zgłosić ryzyko niedoboru środków przed rozrachunkiem.

Dane do prognozy
PozycjaKwotaStatus
Uzgodnione saldo otwarcia128 000 USDPunkt wyjścia
Potwierdzony wpływ25 000 USDPrzed 15:00
Potwierdzony wypływ-146 000 USDPrzed 15:00
Możliwy dodatkowy wypływ-18 000 USDZałóż, że nastąpi przed 15:00
Spodziewany wpływ30 000 USDBrak potwierdzenia godziny
Pokaż oba wyniki i przykładową eskalację

Bez wpływu przed terminem saldo wynosi -11 000 USD. Jeśli wpływ zdąży, saldo wynosi 19 000 USD.

Zgłoszenie do osoby odpowiedzialnej za finansowanie: „Możliwy niedobór 11 000 USD przed 15:00 czasu warszawskiego. Wpływ 30 000 USD pozostaje bez potwierdzonej godziny. Sprawdzę status o 14:25 i przekażę aktualizację”.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Co robisz, gdy przed rozrachunkiem może zabraknąć środków, a wpływ pozostaje niepotwierdzony?

  • Odkładam sprawę, bo prognoza po wpływie wygląda korzystnie
  • Traktuję oczekiwany wpływ jako środki już dostępne
  • Zgłaszam ryzyko z terminem i sprawdzam status wpływu
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Zgłaszam ryzyko z terminem i sprawdzam status wpływu. Odbiorca potrzebuje czasu na decyzję przed rozrachunkiem, a wpływ bez potwierdzenia może się spóźnić.

Podstawy · Lekcja 3 z 9

Data transakcji, data waluty i godzina graniczna

Data zawarcia transakcji informuje, kiedy uzgodniono transakcję. Data waluty wskazuje uzgodniony dzień rozrachunku przepływu. Czas faktycznego księgowania widać w danych banku.

Sprawdź również godzinę graniczną, strefę czasową, kalendarz i instrukcję dla danego rachunku. Porównuj terminy w tej samej strefie.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwData transakcji
  2. Co zrobić dalejData waluty
  3. Jak zakończyćPotwierdzone księgowanie

Przykład z pracy

Zlecenie z poniedziałku z datą waluty we wtorek trafia do planu na wtorek. Jeśli przelew jeszcze nie został zaksięgowany, prognoza pokazuje go z jego statusem, a nie jako część salda bankowego.

Ćwiczenie praktyczne

Oznacz osobno datę uzgodnienia, datę rozrachunku i faktyczne księgowanie na trzech zdarzeniach.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Co decyduje o przypisaniu oczekiwanego przepływu do dnia prognozy?

  • Uzgodniona data rozrachunku, sprawdzona z harmonogramem
  • Wyłącznie dzień przygotowania raportu
  • Data dostarczenia e-maila
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Uzgodniona data rozrachunku, sprawdzona z harmonogramem. Prognoza dotyczy dnia rozrachunku przepływu, który może być inny niż dzień zawarcia transakcji.

Praca krok po kroku · Lekcja 4 z 9

Uzgodnienie rejestru z wyciągiem

Najpierw dopasuj identyfikatory zdarzeń w tym samym funduszu, rachunku i walucie. Porównaj kwotę, kierunek i datę.

Ustal, czy wyciąg przedstawia zapis zaksięgowany. Różnicę zostaw jako otwartą, dopóki nie potwierdzisz przyczyny i uprawnionego sposobu korekty.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwOdniesienie i rachunek
  2. Co zrobić dalejKwota i data
  3. Jak zakończyćWyjątek lub dopasowanie

Przykład z pracy

Rejestr pokazuje −40 000 USD, a wyciąg −40 025 USD z tym samym odniesieniem. Sprawdzasz, czy 25 USD to opłata opisana w źródle. Zapisujesz wynik i właściciela wyjątku.

Ćwiczenie praktyczne

Rozpisz porównanie dwóch rekordów oraz trzy źródła, które sprawdzisz, zanim zaproponujesz korektę 25 USD.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Co robisz z różnicą 25 USD bez potwierdzonej przyczyny?

  • Zamykam sprawę jako opłatę bankową
  • Dokumentuję wyjątek i szukam dowodu źródłowego
  • Dopisuję korektę, żeby salda się zgadzały
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Dokumentuję wyjątek i szukam dowodu źródłowego. Brak dowodu źródłowego oznacza, że przyczyna różnicy pozostaje otwarta.

Praca krok po kroku · Lekcja 5 z 9

Prognoza w Excelu z kontrolą duplikatów

Przygotuj tabelę z identyfikatorem, funduszem, rachunkiem, walutą, datą waluty, statusem i kwotą ze znakiem. Grupuj po funduszu, rachunku, walucie i dacie, używając tabeli przestawnej lub SUMA.WARUNKÓW.

Przed sumowaniem ustal klucz, a podejrzane duplikaty skieruj do sprawdzenia. Identyfikator może powtarzać się między źródłami i wersjami, więc rozpoznaj ich znaczenie.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwTabela wejściowa
  2. Co zrobić dalejKontrola kluczy
  3. Jak zakończyćWynik według rachunku i waluty

Przykład z pracy

Plik przychodzi dwa razy, a wpływ 25 000 USD występuje w obu kopiach. Bez kontroli wynik prognozy rośnie o 25 000 USD. Porównanie klucza i wersji zatrzymuje drugi zapis przed agregacją.

Ćwiczenie praktyczne

Rozpisz kolumny, warunki sumowania i regułę, którą potwierdzisz z właścicielem danych przed pominięciem wiersza.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Co trzeba sprawdzić przed zsumowaniem prognozowanych przepływów?

  • Czy każda tabela jest posortowana alfabetycznie
  • Czy wszystkie waluty dają dodatnią sumę razem
  • Czy wersje lub kopie tej samej pozycji nie zostały policzone podwójnie
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Czy wersje lub kopie tej samej pozycji nie zostały policzone podwójnie. Grupowanie nie usuwa duplikatów. Kontrola kluczy i wersji pozwala zauważyć ponownie dostarczone zdarzenia.

Praca krok po kroku · Lekcja 6 z 9

Co sprawdzić przy transakcji FX spot

FX spot jest transakcją wymiany dwóch walut. Z perspektywy operacji potwierdź kierunek kupna i sprzedaży, kwoty obu walut, uzgodnioną datę waluty oraz identyfikator zatwierdzonej instrukcji.

Rozróżnij status wykonania transakcji od statusu jej rozrachunku. Gdy potwierdzenia się różnią, zastosuj procedurę zespołu.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwZatwierdzona instrukcja
  2. Co zrobić dalejKontrola potwierdzenia
  3. Jak zakończyćŚledzenie rozrachunku

Przykład z pracy

Instrukcja wskazuje zakup USD i sprzedaż EUR, ale potwierdzenie ma odwrócony kierunek. Wstrzymujesz dalsze przetwarzanie w zakresie swoich uprawnień i kierujesz rozbieżność do weryfikacji.

Ćwiczenie praktyczne

Przygotuj listę pięciu pól do porównania z zatwierdzoną instrukcją. Zapisz, kogo powiadomisz o odwróconym kierunku.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Która kontrola ma pierwszeństwo przy odwróconych walutach kupna i sprzedaży?

  • Potwierdzenie zgodności z zatwierdzoną instrukcją przed dalszą obsługą
  • Porównanie nazw plików po dacie
  • Przepisanie wartości do raportu bez zgłoszenia
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Potwierdzenie zgodności z zatwierdzoną instrukcją przed dalszą obsługą. Odwrócony kierunek zmienia oba przepływy. Zgodność instrukcji i potwierdzenia trzeba wyjaśnić przed dalszym przetwarzaniem.

Trudniejsze sytuacje · Lekcja 7 z 9

Eskalacja przed terminem rozrachunku

Pilność zależy od możliwej kwoty niedoboru, czasu do terminu i wiarygodności danych. W zgłoszeniu podaj fundusz, walutę, saldo w wariancie ostrożnym, godzinę i strefę, źródło niepewności oraz decyzję, której potrzebujesz. Ustal właściciela dalszego działania i następny termin aktualizacji.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwKwota i termin
  2. Co zrobić dalejWłaściciel decyzji
  3. Jak zakończyćKolejna aktualizacja

Przykład z pracy

O 14:10 widzisz możliwy niedobór 11 000 USD przed 15:00 czasu warszawskiego. Wpływ pozostaje niepotwierdzony. Informujesz osobę odpowiedzialną za finansowanie i równolegle prosisz zespół rozrachunku o status.

Ćwiczenie praktyczne

Napisz po angielsku trzy zdania do osoby zarządzającej portfelem. Podaj kwotę, termin, niepewny wpływ i czas następnej aktualizacji.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Jaką informację przekazujesz od razu przy możliwym niedoborze?

  • Wyłącznie dodatni wynik wariantu optymistycznego
  • Kwotę, walutę, termin i status oczekiwanego wpływu
  • Tylko nazwę systemu, z którego pochodzi raport
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Kwotę, walutę, termin i status oczekiwanego wpływu. Odbiorca potrzebuje informacji o niedoborze i terminie, żeby ocenić, kiedy wymagana jest decyzja.

Trudniejsze sytuacje · Lekcja 8 z 9

Wynik miesiąca i powtarzające się różnice

Dla raportu okresowego ustal definicję każdej miary. Zmierz liczbę otwartych wyjątków według źródła, wiek spraw i liczbę rozrachunków zrealizowanych po terminie. Porównaj wynik z wolumenem, aby odróżnić zmianę jakości od wzrostu liczby operacji.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwDefinicja i wolumen
  2. Co zrobić dalejWynik według źródła
  3. Jak zakończyćDziałanie i właściciel

Przykład z pracy

W dwóch miesiącach odnotowano odpowiednio 4 i 6 opóźnień. Liczba operacji wzrosła z 200 do 600. Odsetek spadł z 2% do 1%, choć liczba opóźnień wzrosła. Sprawdzasz też ich przyczyny i wpływ.

Ćwiczenie praktyczne

Przygotuj notatkę dla lidera. Podaj oba odsetki oraz jedno pytanie o typ transakcji z najczęstszymi opóźnieniami.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Jak porównujesz opóźnienia w miesiącach o różnej liczbie operacji?

  • Porównuję tylko liczbę opóźnień
  • Pomijam miesiące z wyższym wolumenem
  • Pokazuję odsetek, wolumen i przyczyny istotnych opóźnień
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Pokazuję odsetek, wolumen i przyczyny istotnych opóźnień. Liczba zdarzeń bez liczebności zbioru nie pozwala rzetelnie porównać okresów.

Trudniejsze sytuacje · Lekcja 9 z 9

Zadanie końcowe: przekazanie dyżuru

Zbuduj prognozę na osobnych rachunkach EUR i USD. Udokumentuj moment odczytu danych. Dla każdej waluty wskaż pozycje potwierdzone, oczekiwane i wymagające wyjaśnienia.

Jeżeli operacje FX są już uzgodnione, uwzględnij obie nogi zgodnie z ich datą i statusem. Dopisz priorytet oraz czas ponownego sprawdzenia spraw otwartych.

Tok pracy w tej lekcji
  1. Co zrobić najpierwRozdziel waluty
  2. Co zrobić dalejOceń terminy i wyjątki
  3. Jak zakończyćPrzekaż decyzje i otwarte sprawy

Przykład z pracy

Rachunek USD może mieć niedobór 11 000 USD, a rachunek EUR ma 30 000 EUR nadwyżki. Bez zatwierdzonego i terminowego przepływu EUR nie pokrywa pozycji USD w prognozie.

Ćwiczenie praktyczne

Przedstaw dwa scenariusze USD, status rachunku EUR i krótki komunikat dla zmiennika. Wyjaśnij, które wartości potwierdzasz w systemie i kiedy eskalujesz.

Sprawdź się — opcjonalne pytanie

Co robisz, gdy jeden rachunek ma niedobór, a drugi nadwyżkę w innej walucie?

  • Pokazuję salda osobno i sprawdzam status ewentualnej zatwierdzonej wymiany
  • Łączę salda bez rozróżnienia walut
  • Uznaję, że wspólny fundusz oznacza dostępność środków na każdym rachunku
Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

Pokazuję salda osobno i sprawdzam status ewentualnej zatwierdzonej wymiany. Nadwyżka na drugim rachunku nie staje się automatycznie dostępna w potrzebnej walucie.